Hukuk Rehberi: Yurt dışından Borçlanmak, Türkiye’den Emekli Olabilmek

0
325

Önemli hatırlatma: Avukat Cihan Karagöz, bildiğiniz üzere her iki haftada bir Avustralya Postası okuyucuları için yazıyor. Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre kendisi tarafından cevaplandırılmasını istediğiniz hukuki konularla ilgili sorularınızı, şehir ve semt adınızla birlikte info@avustralyapostasi.com.au elektronik posta adresimize yollayabilirsiniz.


Değerli Avustralya Postası takipçileri, bu yazımızda tüm çalışanları ilgilendiren ve son zamanlarda Türkiye’de de emekli olabilme haklarını daha da genişleten düzenlemelerden “Yurt dışı Borçlanma ve Emeklilik” hakkında bilgileri paylaşmaya çalışacağız.

Kıymetli okurlar, konuya girmeden paylaşmak istiyorum, borçlanma ve emeklilik gibi işlemler hem mevzuatta hem de uygulamada karışık olabilmektedir; bu nedenle yazı içeriği genel bilgileri kapsamakta Türkiye’den borçlanarak emekli olmayı düşünen vatandaşlarımızın durumlarını izah ederek hukuki yardım almaları ve ona göre değerlendirme yapmaları önemlidir.

Türkiye ile Sosyal Güvenlik Antlaşması imzalanmış ülke olsun veya olmasın yurt dışında çalışan Türk vatandaşları ve doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybedenler yurt dışında geçen hizmetlerini ve ev kadınlığı sürelerini ülkemiz sosyal güvenlik kanunlarına göre emeklilik, malullük, yaşlılık ve ölüm hallerinde Türkiye’de geçmiş hizmet gibi değerlendirilmesini sağlamak amacıyla borçlanabilmektedirler.

Borçlanma kapsamındaki süreler yurt dışında geçen sigortalılık süreleri, bu süreler arasında veya sonunda her birinde bir yıla kadar olan işsizlik süreleri, ev kadını olarak geçen sürelerdir.

Yurt dışı sürelerinin borçlandırılabilmesi için;

– Borçlanma anında Türk vatandaşı olmak ya da doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybetmiş olmak,

– Borçlanma kapsamındaki yurt dışı sürelerini belgelendirmek,

– Ve yazılı istekte bulunmak şarttır.

Ölen sigortalının hak sahipleri tarafından yapılan borçlanma başvurularında hak sahibinin borçlanma talep tarihinde Türk vatandaşı olması yeterli olup, ayrıca borçlanılmak istenilen sigortalıya ait yurt dışı sürelerinde Türk vatandaşı olma şartı aranmamaktadır.

Türk vatandaşlığı ile birlikte yabancı ülke vatandaşlığı devam edenler de, söz konusu yasa ile getirilen düzenlemeden yararlanabilmektedirler.

Yurt dışında geçen sürelerin borçlandırılması için borçlanma başvurusu sırasında belgelendirilmesi zorunludur. Yurt dışı hizmet borçlanması başvurularında yurt dışı süreleri borçlanma talep dilekçesi ekinde yurt dışı çalışmalarını gösterir durumlarına uygun hizmet belgeleri bulunmalıdır.

Borçlanmanın yapılabilmesi için ibraz edilmesi gereken belgeler, sosyal güvenlik sözleşmesi akdedilen ve akdedilmeyen ülkelerde geçen hizmet süreleri ile ev kadınlığında geçen süreler itibariyle farklılık göstermektedir.

Başvuru sahibince Yurt dışı Borçlanma Talep Dilekçesinde borçlanmak istenilen süre belirtilmişse belirtilen süre, belirtilmemiş ise ispatlayıcı belgelerde kayıtlı bulunan tarihler arasındaki son tarihten geriye doğru olmak üzere borçlanmak istediği gün sayısı esas alınacak olup, bu tespitte 1 yıl 360 gün, 1 ay 30 gün üzerinden hesaplanır.

Sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreler borçlanılmış ise sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlanılan gün sayısı kadar geriye götürülür.

Borçlanılan sürelere göre malullük, yaşlılık veya ölüm aylığı bağlanabilmesi için;

– Yurda kesin dönülmüş olması,

– Tahakkuk ettirilen borçtan aylık bağlanmasına yetecek en az süre/gün karşılığı kadar ödeme yapılması,

– Kanun hükümlerine göre aylığa hak kazanılmış olması,

– Kuruma yazılı başvuruda bulunulması şarttır.

Burada önem arz eden ve herkesin haklı olarak merak ettiği soru şudur:

“Yurda kesin dönülmüş olması şartı ne demek?”

– Aylık tahsis talebinde bulunan kişi yurt dışındaki çalışmalarını sona erdirmiş olmalı,

– İkamete dayalı bir sosyal sigorta ya da sosyal yardım ödeneği almamaları durumunu ifade etmekte olup, daha açık bir ifade ile yurda giriş yaptıktan sonra bir daha yurt dışına çıkmama durumunda kullanılmamaktadır.

Kıymetli okurlar, emeklilik tüm çalışanların hakkı olduğu gibi bu hakkın kazanılması için de iyi bir hazırlık yapmak gerekmektedir. Son zamanlarda gerek internet aracılığı ile olsun gerekse kendilerini “uzman” ya da “hukukçu” olarak tanıtıp bire bir iletişime geçip “sizi emekli ederiz” vaadi ile olsun gurbette yaşayan vatandaşlarımızı mağdur edenlerin sayısı her geçen gün artmakta ve bu mağduriyet benim gibi yıllarını bu mesleğe vermiş hukukçuları da zor durumda bırakmaktadır. Bu nedenle kim ya da kimler “emekli ederiz” vaadi ile ulaştıklarında araştırmadan, soruşturmadan iş ve işlemler için görüşülmemesi, anlaşılmaması çok önemlidir.

Selam ile…
Avukat Cihan KARAGÖZ

*Hukuk Rehberi köşesinde yayınlanmış önceki yazılar:

1- Avukat tutmak, bir kişiye vekalet vermek (18.2.202)

2- Aile Konut Şerhi (3.3.2020)

3- Mirasçılık Belgesi – Veraset İlamı (17.3.2020)

4- Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmeleri (31.3.2020)

5- Ecrimisil, Haksız İşgal Tazminatı (14.4.2020)

6- Eşler arası Boşanma veya Ayrılık Sonrası Çocukla Kurulan Şahsi İlişki (28.4.2020)

7- Boşandığı Eşinin Soyadını Kullanabilme (12.5.2020)

8- Devre Mülkler (26.5.2020)

9- Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi (9.6.2020)

10- Anlaşmalı Boşanma (23.6.2020)

11- Vasiyetname Nasıl Yapılır, Vasiyetname Türler Nelerdir? (7.6.2020)

Cihan Karagöz hakkında

Gurbetçi bir ailenin çocuğu olarak 1977 yılında Hollanda’nın Rotterdam şehrinde doğdu. İlköğretim 3.sınıftan sonra yaşamını Türkiye’de sürdürdü. Ankara Başkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun oldu. Avukatlık mesleğine 2005 yılında başladı. 2008’de Cihant Hukuk & Danışmanlık ofisini kurdu. Kendisinin de yurt dışı geçmişi olduğu için özellikle anavatandan uzak kalan vatandaşlarımızın Türkiye’deki hukuki problemlerine ciddi manada ilgi duydu ve çözümler üretmeye odaklandı. Halen Bolu’da ekibiyle birlikte Aile, Miras, Gayrimenkul, Kamulaştırma, İnşaat ve Ceza Hukuku başta olmak üzere çeşitli hukuki alanlarda faaliyetlerini devam ettiriyor. İyi derece İngilizce ve orta derece Flemenkçe biliyor.


‹Yasal uyarı›
Bu yazıdaki içerik genel bilgi sağlamak için tasarlanmıştır. Yasal tavsiye değildir ve öyle düşünülmemelidir. Avustralya Postası, bu yazıdaki içeriği herhangi bir bildirimde bulunmaksızın gözden geçirme, geri çekme veya değiştirme hakkını saklı tutar.

STAY HOME > STAY SAFE > SAVE LIVES

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here