Eko Avustralya – Doğal Âfetler ve Virüs Salgını Sonrası: Avustralya Doları Son 11 Yılın En Düşük Seviyesinde

0
488

Kuraklık, orman yangınları ve sellerle geçen 2019 yılının ardından, Çin’de yayılan Corona Virüsü de 2020 yılına endişeyle başlamamıza sebep oldu. Ülke sınırları içerisinde gerçekleşen doğal âfetlerin ekonomiye negatif etkisi elbette beklenen bir şey, ancak ülke dışındaki bir virüs salgınının bile ekonomiyi bu kadar ciddi bir biçimde etkiliyor olması, ekonomimizin kırılganlığı ve dışa bağımlılığı üzerine yetkilileri ciddi bir şekilde düşünmeye sevk etmeli.


Corona Virüsü ve Çin Etkisi

Çin’de hızla yayılan Corona Virüsü, kitlesel ölümlere sebep olup tüm dünyayı endişeye sevk ederken, bu durumdan Avustralya da çok ciddi bir şekilde etkilendi ve görünen o ki, etkilenmeye de devam edecek. 

Ölü sayısındaki hızlı artışın ardından sınırlarını Çin anakarasından gelen yolculara kapatan federal hükümet, birçok Çinli öğrenci ve turistin vizelerini iptal ederek ülkeye girişlerini engelledi. Avustralya’ya en çok turistin Çin’den geldiğini ve üniversitelerde okuyan yabancı öğrencilerin büyük kısmının Çinli olduğunu düşündüğümüzde, bu durumun turizm ve eğitim sektörlerine olan darbesinin ne denli büyük olduğunu hayal etmek güç olmasa gerek. 

Güvenli Liman: Amerikan Doları

Çin’de son yıllardaki ekonomik yavaşlama trendinin üzerine bir de virüs salgını etkisi eklenince, yatırımlarını demirleyebilecekleri ‘güvenli bir liman’ arayışındaki yatırımcıların çoğunun adresi yine Amerikan doları oldu. Avustralya dolarının da dahil olduğu ‘görece olarak daha yüksek riskli’ para birimleri ise hızla değer kaybetti. 

Avustralya dolarının hızla değer kaybetmesinde turizmde, eğitimde ve ticarette Çin’e olan ekonomik bağımlılık en önemli etken. Bu kaybın toparlanması kısa vadede beklenmezken, Çin’deki virüsün gidişatı da ekonomik beklentileri belirleyecek. 

Küresel Isınmanın Diyeti

Avustralya Sigorta Konseyi (Insurance Council of Australia) sadece son beş ayda altıncı kez âfet deklerasyonu yaptı. Aylardır süren orman yangınlarının yol açtığı milyarlarca dolar zararın üzerine bir de dolu ve sellerin hasarı eklenince ne derece büyük bir ekonomik zorlukla karşı karşıya olduğumuzu tahmin edebiliriz.

Sigortacılık sektörünün içinde bulunduğu bu ekonomik sıkboğaz yalnızca sigorta şirketlerini etkilemeyecek, doğrudan tüketicinin cebine de yansıyacaktır. Ülkedeki iklim koşulları ve afet riskinin artması, konut ve taşıtların sigorta masraflarını artıracak; bu da tüketicilerin harcanabilir gelirini azaltacaktır. Örneğin Kanada’da ağır iklim koşullarından ötürü, trafik kazası riskinin yüksek olması taşıt sigortalarının çok yüksek olmasına sebebiyet veriyor. Hatta bazı şehirlerde sigorta masrafları o kadar yüksek ki, aylık araç taksitinden daha fazla bir miktarda parayı kasko yaptırdığınız şirkete ödemek durumunda kalıyorsunuz. 

Avustralya Merkez Bankası Başkanı Philip Lowe de kuraklık, yangınlar ve sellerle ilgili çok yerinde bir tespit yaparak, Avustralya’nın küresel ısınma ve iklim değişikliğinin diyetini hâlihazırda ekonomik olarak ödediğini belirtti. 

Melbourne’de Avustralya-Kanada ekonomik liderlik forumunda konuşan Lowe, Merkez Bankası olarak doğrudan bir sorumlulukları olmadığını ancak küresel ısınmanın ekonomik maliyetine işaret ederek durumun ciddiyetinin daha iyi anlaşılmasını sağlayabileceklerini söyledi. 

Çin öksürse, Avustralya grip olur; 
ABD öksürse, Avustralya zatürre olur.

Sonuç olarak, her ne kadar Morrison hükümeti ve en büyük destekçileri olan ‘kömür lobisi’ inkâr etse de küresel ısınma bir tehdit ve iklim değişikliği bir realite. Ve Avustralya bundan dünya üzerinde en çok etkilenecek ülkelerin başında geliyor. Bu durumu ciddiye alsalar iyi olur, yoksa gelecekte bizi hiç de iyi şeyler beklemiyor. 

Ekonomide dışa bağımlılık da uzun vadede mutlaka en aza indirilmeli veya sadece birkaç ülkeye bağlı kalınmayıp ‘risk sharing’ yapar gibi alternatifler artırılmalı. Aksi hâlde sınırlarımız dışındaki bazı problemler, bizim iç sorunumuz olmaya devam eder. 

Bu dışa bağımlılık bu şekilde devam ettiği takdirde Çin öksürse, Avustralya grip olur; ABD öksürse, Avustralya zatürre olur. 

*Yazarın daha önceki makaleleri: 

1- Vergi İndirim Paketi

2- İşsizlik Oranındaki Tehlikeli Artış

3- FED Faiz İndirimine Gitti, Avustralya Doları Çakıldı 

4- Perakende Sektöründe Son 28 Yılın En Düşük Satış Rakamları

5- Liberallerin Ücretler ile İmtihanı

6- Avustralya’da Gençlerin Yaşam Standardı Yaşlılara Oranla Daha (mı) Kötü

7- Yangın Sadece Ormanları Değil; Ekonomiyi de Yaktı…

8- İşgücü Piyasasını Bekleyen Sessiz Tehlike: Avustralya Göç Politikaları

 

 

Süleyman Duran
Ekonomi Editörü

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here