Avustralya’da ilk Müslümanlar ve Melbourne’de Muhammedî Bayramı (2)

0

(BÖLÜM II ile seriye devam…)

…Bu Makassarlı deniz tacirlerinin bazıları Avustralya’da kalıp Aborjin kadınlarla evlenmeye başlayınca kalıcı bir İslam etkisi Avustralya’nın kuzeyindeki kabilelerde yer etmeye başlıyor.

John Bradley — Monash University

“Eğer Arnhem bölgesinin kuzey doğusuna giderseniz, şarkılarında, resimlerinde, danslarında ve cenaze törenlerinde İslamiyet’in izlerini görebilirsiniz” diyor John Bradley. Ve devam ediyor: “Aborjinlerin bu türlü ritüelleri başka bir yerden aldığı açıkça görülüyor. Dilbilim analizine girdiğiniz zaman sözlerinde Allah’a dair ilahileri fark edebiliyorsunuz, en azından Allah’a yapılan bazı duaların izlerine rastlıyorsunuz.”

Fakat bu izler, ancak dilbilimcilerin ve antropologların tartışabileceği izler. Onlar muhtemelen belli bir süreç takip ediyorlar ve kelimelerin nereden ve nasıl türediğini araştırıyorlar. Ben duysam anlamam, mesela özellikle cenazelerde kendisine dua ettikleri bir figür var ve bu figüre “Walitha’walitha” diye sesleniyorlar. Bir kısım akademisyenler bu kelimelerin Endonezyalı balıkçılardan kalma “Allah-u Teala”dan alındığını iddia ediyor. Bir diğer kısmı, bunu basitleştirme olarak görüyor ve “Muhtemelen gökyüzünde Allah’a çok benzer sıfatları olan bir figüre sesleniyorlardı” diyorlar. Bunların dışında yine dua ederken batıya, Kabe tarafına dönme, aynı zamanda secde pozisyonunda dua etmeleri gibi şeyler de hala kültürlerinde var, kuzeydeki bazı kabilelerin.

Alice Springs’teki Müslüman mezarlığı (Kuzey Avustralya)

Fakat bunları hemen, kesinlikle İslamiyet’e işaret ediyor diye kabul etmemek lazım, çünkü bu yaklaşımları eleştiren akademisyenler de var. Hangisi doğru olursa olsun, bir gerçek var: Endonezya’dan balık ve denizhıyarı ticareti için kuzey kıyılarına gelen Müslümanlar, Avustralyalı Aborijinlerin o ana dek ilişki kurduğu ilk yabancı halk olmuş. Ve bu insanlar Aborjinlerle evlenip Avustralya’da bir İslam mirası bırakmışlar. Griffith Üniversitesi’nde Profesör Regina Ganter tam olarak şunları yazmış makalesinde: “Aralarındaki bu ticari kontrat, -Kuzey Avustralya kabilelerinden biri olan- Yolnguluların dilinde, sanatında, hikayelerinde ve mutfaklarında tesirini göstermektedir.”

The Treaty of John Batman and the Kulin – Walking Tours of Melbourne
O yıllarda yeni kurulan Avustralya Hükümeti, Avustralya’nın “toprak bütünlüğünü” korumak ve yerel endüstriyi teşvik etmek için Aborjinlerin Makassarlı (Endonezya) tüccarlarla yaptığı deniz hıyarı ticaretini yasaklar.

Fakat malesef bu ticaret 1906’da çıkan bir kanun üzerine, ki kanun Aborjinlerin beyaz olmayan ırklarla ticaret yapmasını çok zorlaştıran bir kanun, çok yüksek vergiler ve kısıtlamalar getiriyorlar ve bu ticaret bitiyor. Ona rağmen, bakın aradan 115 yıl geçmiş, hala kuzey Avustralya’daki yerli halk, Makassarlı balıkçılarla olan tarihsel bağlarını anmak için her yıl kutlama günleri yapmaya devam ediyorlar. Dolayısıyla bu kutlamaları iki taraflı güven ve saygı atmosferine bağlıyorum ben. Yani, bazı akademisyenlerin bahsettiği “vahşet dolu ilişki”nin doğru olmadığını söyleyebiliriz.

Müslümanlar ve Aborjinler arasındaki ilişki yalnızca bu balıkçılarla yapılan ticaretle sınırlı değildi…

(*BÖLÜM III yarın. Tekrar buluşmak üzere.)

Avustralya’da ilk Müslümanlar ve Melbourne’de Muhammedî Bayramı (1)

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here